«Η αγάπη κακόν δεν κάμνει εις τον πλησίον∙ είναι λοιπόν εκπλήρωσις του νόμου η αγάπη» (Ρωμαίους,ιγ΄:10).
Ο Κύριος Ιησούς Χριστός πρώτος δίδαξε την αγάπη προς όλους ακόμα και προς τους εχθρούς λέγοντας, ‘Ηκούσατε ότι ερρέθη, θέλεις αγαπά τον πλησίον σου και μίσει τον εχθρόν σου. Εγώ όμως σας λέγω, Αγαπάτε τους εχθρούς σας, ευλογείτε εκείνους, οίτινες σας καταρώνται, ευεργετείτε εκείνους, οίτινες σας μισούσι, και προσεύχεσθε υπέρ εκείνων, οίτινες σας βλάπτουσι και σας κατατρέχουσι, διά να γείνητε υιοί του Πατρός σας του εν τοις ουρανοίς, διότι αυτός ανατέλλει τον ήλιον αυτού επί πονηρούς και αγαθούς και βρέχει επί δικαίους και αδίκους. Διότι εάν αγαπήσητε τους αγαπώντάς σας, ποίον μισθόν έχετε; και οι τελώναι δεν κάμνουσι το αυτό; και εάν ασπασθήτε τους αδελφούς σας μόνον, τι περισσότερον κάμνετε; και οι τελώναι δεν κάμνουσιν ούτως;εστέ λοιπόν σεις τέλειοι, καθώς ο Πατήρ σας ο εν τοις ουρανοίς είναι τέλειος’(Ματθαίος,ε΄:43-48). Βέβαια αυτό που μας δίδαξε ο Κύριος, πρώτος το εφάρμοσε όταν πάνω στο σταυρό του Γολγοθά πλήρωνε σαν αναμάρτητος για τις αμαρτίες όλων των ανθρώπων, προσευχήθηκε γι’ αυτούς που τον σταύρωσαν, λέγοντας, ‘Πάτερ, συγχώρησον αυτούς• διότι δεν εξεύρουσι τι πράττουσι’ (Λουκάς, κγ΄:34).
Με την σταυρική Του θυσία ο Κύριος έδωσε την δυνατότητα σε όσους μετανοούν για τις αμαρτίες τους και πιστεύουν σ’ Αυτόν, να καθαριστούν απ’ αυτές με το Άγιο αίμα της θυσίας Του και ο Πατέρας Θεός να τους αναγεννήσει κάνοντας παιδιά Του. Από τη στιγμή που θα συμβεί αυτό το θαυμαστό γεγονός στη ζωή ενός ανθρώπου, καλείται ο αναγεννημένος χριστιανός για να έχει μέρος στην βασιλεία του Θεού, να πάρει σταθερή απόφαση μέχρι το τέλος της ζωής του, να κάνει το θέλημα του Πατέρα Θεού (Ματθαίος, ζ΄:21). Το θέλημα του Θεού είναι γραμμένο μέσα στη Καινή Διαθήκη και έχει άμεση σχέση με την αγάπη προς τον πλησίον, που μας απασχολεί σ’ αυτό το άρθρο. Για επιβεβαίωση αναφέρουμε την περίπτωση που ένας νομικός έκανε με σκοπό να πειράξει τον Κύριο την πολύ σημαντική ερώτηση, ‘Διδάσκαλε, τι πράξας θέλω κληρονομήσει ζωήν αιώνιον;’, ο Κύριος τον ρώτησε, ‘Εν τω νόμω τι είναι γεγραμμένον; πως αναγινώσκεις;’, αυτός απάντησε ‘Θέλεις αγαπά Κύριον τον Θεόν σου εξ όλης της καρδίας σου και εξ όλης της ψυχής σου και εξ όλης της δυνάμεώς σου και εξ όλης της διανοίας σου, και τον πλησίον σου ως σεαυτόν’ και ο Κύριος του είπε, ‘Ορθώς απεκρίθης• τούτο κάμνε και θέλεις ζήσει’. Αλλά εκείνος, θέλοντας να δικαιώσει τον εαυτό του, είπε στον Κύριο, ‘Και τις είναι ο πλησίον μου;’ Τότε ο Κύριος του είπε την παραβολή του καλού Σαμαρείτη,’ Άνθρωπος τις κατέβαινεν από Ιερουσαλήμ εις Ιεριχώ και περιέπεσεν εις ληστάς• οίτινες και γυμνώσαντες αυτόν και καταπληγώσαντες, ανεχώρησαν αφήσαντες αυτόν ημιθανή. Κατά συγκυρίαν δε ιερεύς τις κατέβαινε δι' εκείνης της οδού, και ιδών αυτόν επέρασεν από το άλλο μέρος.Ομοίως δε και Λευΐτης, φθάσας εις τον τόπον, ελθών και ιδών επέρασεν από το άλλο μέρος. Σαμαρείτης δε τις οδοιπορών ήλθεν εις τον τόπον όπου ήτο, και ιδών αυτόν εσπλαγχνίσθη, και πλησιάσας έδεσε τας πληγάς αυτού επιχέων έλαιον και οίνον, και επιβιβάσας αυτόν επί το κτήνος αυτού, έφερεν αυτόν εις ξενοδοχείον και επεμελήθη αυτού• και την επαύριον, ότε εξήρχετο, εκβαλών δύο δηνάρια έδωκεν εις τον ξενοδόχον και είπε προς αυτόν• Επιμελήθητι αυτού, και ό,τι συ δαπανήσης περιπλέον, εγώ όταν επανέλθω θέλω σοι αποδώσει’ και τον ρώτησε, ‘Τις λοιπόν εκ των τριών τούτων σοι φαίνεται ότι έγεινε πλησίον του εμπεσόντος εις τους ληστάς;’, αυτός είπε, ‘Ο ποιήσας το έλεος εις αυτόν’. Τελικά ο Κύριος του είπε, ‘Ύπαγε και συ, κάμνε ομοίως’ (Λουκάς,ι΄:25-37).
Σχολιάζοντας λέμε ότι κάθε άνθρωπος που πιστεύει ειλικρινά στην ύπαρξη του Θεού, θα συμφωνεί με την πρώτη εντολή που αφορά την αγάπη προς τον Θεό, ότι πρέπει να είναι πάνω από όλους και όλα. Όμως επειδή τον Θεό δεν Τον βλέπουμε μπορεί να νομίζουμε ότι Τον αγαπάμε επειδή απλά προσευχόμαστε και κάνουμε κάποια θρησκευτικά καθήκοντα. Γι’ αυτό η δεύτερη εντολή αφορά την αγάπη προς τον πλησίον μας τον οποίο βλέπουμε. Ο λόγος του Θεού αναφέρει σχετικά, ‘Εκ τούτου γνωρίζομεν την αγάπην, ότι εκείνος υπέρ ημών την ψυχήν αυτού έβαλε• και ημείς χρεωστούμεν υπέρ των αδελφών να βάλλωμεν τας ψυχάς ημών. Όστις όμως έχη τον βίον του κόσμου και θεωρή τον αδελφόν αυτού ότι έχει χρείαν και κλείση τα σπλάγχνα αυτού απ' αυτού, πως η αγάπη του Θεού μένει εν αυτώ; Τεκνία μου, μη αγαπώμεν με λόγον μηδέ με γλώσσαν, αλλά με έργον και αλήθειαν….. Εάν τις είπη ότι αγαπώ τον Θεόν, και μισή τον αδελφόν αυτού, ψεύστης είναι• διότι όστις δεν αγαπά τον αδελφόν αυτού, τον οποίον είδε, τον Θεόν, τον οποίον δεν είδε πως δύναται να αγαπά;’ (Α΄Ιωάννου,γ΄:16-18,δ΄:20). Συνεπώς η αγάπη προς τον Θεό προϋποθέτει την έμπρακτη αγάπη μας προς τα εν Χριστώ αδέλφια. Βέβαια βάση της παραβολής του καλού Σαμαρείτη, πλησίον δεν είναι μόνο ο αδελφός μας αλλά ο κάθε συνάνθρωπός μας, στον οποίο ο Κύριος μας φέρνει πλησίον για να του γίνουμε πλησίον βοηθώντας τον.
Είναι φανερό λοιπόν ότι η αγάπη αποδεικνύεται με έργα τα οποία φανερώνουν ότι είμαστε γνήσια παιδιά του Θεού. Ο ιερέας και ο Λευίτης, της παραβολής, ενώ ήξεραν βάσει του νόμου τι έπρεπε να κάνουν, δεν σπλαχνίστηκαν τον πληγωμένο άνθρωπο και τον εγκατέλειψαν. Είναι γραμμένο ότι ‘η γνωσις φυσιοι η δε αγαπη οικοδομει’ (Α΄Κορινθίους,η΄:1), η δε αγάπη αποτελεί μέρος του καρπού του Αγίου Πνεύματος (Γαλάτας, ε΄:22) και γραφικά ορίζεται ως εξής, ‘Διότι αύτη είναι η αγάπη του Θεού, το να φυλάττωμεν τας εντολάς αυτού• και αι εντολαί αυτού βαρείαι δεν είναι’ (Α΄Ιωάννου,ε΄:3). Άρα όσο περισσότερο προσευχόμαστε εκζητώντας την πλήρωσή μας με το Άγιο Πνεύμα με σκοπό να εκτελούμε τις εντολές του Πατέρα Θεού, τόσο θα μεγαλώνει και η αγάπη μας προς Αυτόν και προς τον πλησίον μας. Ο Κύριος περιμένει από εμάς να γίνουμε μιμητές του. Όπως Αυτός μας σπλαχνίστηκε και μας περιποιήθηκε, θέλει και εμείς να δείχνουμε έμπρακτα την αγάπη μας σε κάθε πληγωμένο συνάνθρωπό μας όταν μας τον φέρνει πλησίον. Επίσης εκτός από τον Κύριο που συγχώρεσε όλους εκείνους που τον πλήγωναν, να έχουμε σαν πρότυπο ανθρώπου με αγάπη προς τον πλησίον, τον πρωτομάρτυρα Στέφανο που συγχώρεσε αυτούς που τον λιθοβολούσαν. Έτσι και εμείς μέχρι το τέλος της ζωής μας να ζητάμε την πλήρωση μας με το Άγιο Πνεύμα από τον Πατέρα Θεό, για να μας δίνει δύναμη και να μας γεμίζει με την αγάπη Του, για να δείχνουμε και εμείς αγάπη και να συγχωρούμε αυτούς που μας στενοχωρούν με τους τρόπους τους, ή με τα λόγια τους.
Συνοψίζοντας λέμε ότι η αγάπη προς τον πλησίον μόνο με την χάρη του Θεού μπορεί να επιτευχθεί, επειδή χωρίς τον Κύριο δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα (Ιωάννης, ιε΄:5). Το δικό μας μέρος είναι να θελήσουμε και να βάλουμε το θέλημα του Θεού ανώτερο από το δικό μας και βλέποντας ο Κύριος ότι προσπαθούμε να εκτελούμε τις εντολές Του, θα μας δίνει δύναμη για να επιτύχουμε αυτό που θέλουμε να κάνουμε. Ακόμη για εφαρμόσουμε σωστά την αγάπη μας προς τον πλησίον, μόνιμο αίτημα της προσευχής μας πρέπει να είναι το πώς με τα λόγια μας και τα έργα μας θα γίνουμε πλησίον, σ’ αυτόν που ο Κύριος μας έφερε πλησίον. Ας γίνουμε μιμητές του Ιησού Χριστού αγαπώντας, βοηθώντας και συγχωρώντας τον πλησίον μας, πρώτα τον αδελφό μας και μετά τον εχθρό μας. Αμήν!